Dünya Basınında Kadın – Haziran 2026
Feministlerden NATO ve Militarizm Karşıtı Uluslararası Seminer
Global Women for Peace United Against NATO (GWUAN) tarafından 6 Haziran’da düzenlenen çevrimiçi seminer dünyanın pek çok yerinden feministi bir araya getirdi. Güney Kore, Filipinler, Yeni Zelanda, Avusturalya, İtalya, Birleşik Krallık, Almanya, İspanya, Fransa, İrlanda, Hollanda gibi ülkelerden feminist aktivistlerin katıldığı seminer; dünyanın dört bir yanındaki askeri üslerin nükleer silahlarla donatılmasının bir savunma meselesi olmadığını ortaya koyarken, bu durumun kapitalizmle el ele vermiş emperyalizmle ilgili olduğunun altını çizdi. GWUAN, NATO’ya karşı birleşik mücadeleyi yükselterek “Militarizm hayatımızın neredeyse her köşesine sızarken, silahlar daha yıkıcı hale gelirken, topraklarımız gasp edilirken, kaynaklarımız sömürülürken, çevre kirliliği ve iklim değişikliği çocuklarımızın geleceğini karartırken bu saldırganlığa karşı kararlılıkla direnmeliyiz” mesajını verdi.
Kaynaklar: https://womenagainstnato.org/events/
https://www.youtube.com/watch?v=3aZPdS8mUFI&t=2064s
Kenya’da Kadın Cinayetlerine Karşı Protesto
Binlerce Kenyalı, başkent Nairobi’de hükümetin ülkede artan kadın cinayetleri ve çocuk kayıpları için ulusal kriz ilan etmesi talebiyle yürüdü. Çoğunluğunu kadınların oluşturduğu yürüyüş; kadın hakları ve insan hakları örgütleri ile çocuk koruma gruplarının yanı sıra Kadın Cinayetlerini Durdurun hareketi tarafından düzenlendi. Kenya’nın başkentinde son zamanlarda cinsiyet temelli şiddete karşı düzenlenmiş en büyük gösterilerden biri olan yürüyüşte katılımcılar; beyazlar giyinerek, kurbanları anmak üzere ellerinde kırmızı güllerle, çiçek yapraklarıyla kaplı sembolik tabutların etrafında toplandı. “Kadın Ölümlerini Durdurun”, “Kadın Cinayetlerini Durdurun”, “Artık Yeter”, “Çocuk Cinayetlerini Durdurun” yazılı dövizlerle yürüyen protestocular, hükümeti vakaları gerektiği gibi soruşturmamakla suçladı; ayrıca daha güçlü koruma önlemleri, daha hızlı soruşturmalar, daha ağır cezalar ve mağdur ailelere daha fazla destek çağrısında bulundu.
Yerel medyaya göre ocak ayından beri en az 69 kadın öldürüldü. Kenya hükümeti ayrıca, son 16 ay içinde bin 952 kaçırma ve 173 insan ticareti vakası da dâhil olmak üzere on bin 581 kayıp çocuk vakası kaydetti. Kadın hakları örgütü olan FIDA Kenya, haftalık 70 vakasının yarısının partnerler tarafından uygulanan fiziksel ve cinsel şiddetle bağlantılı olduğunu belirtiyor. Başkan William Ruto geçen yıl bu konuda bir çalışma grubu oluşturdu ancak aktivistler herhangi bir adım atılmadığını söylüyor.
Kaynaklar: https://www.france24.com/en/live-news/20260601-stop-killing-women-kenyans-protest-femicide-scourge
https://www.aljazeera.com/news/2026/6/1/protesters-call-on-kenyan-government-to-halt-femicide-crisis
İsviçre’de Feminist Grev
14 Haziran Pazar günü Basel, Luzern, Zürih ve Bern’de binlerce kişi; ücret ayrımcılığı, cinsiyete dayalı şiddet ve iş yerinde kadınlara yönelik taciz konularında farkındalık yaratmak amacıyla düzenlenen feminist grevlere katıldı. Grev kolektifi, grev eyleminin toplumsal cinsiyete dayalı şiddetle mücadeleye ve herkes için siyasi katılım ile eşit haklar çağrısına odaklandığını açıkladı. Somut talepler arasında; kürtaja güvenli erişim, resmi kayıtlarda üçüncü ve açık bir cinsiyet seçeneğinin getirilmesi ve ayrımcı olmayan vatandaşlığa kabul kriterleri yer alıyordu.
İsviçre genelinde her yıl 14 Haziran’da Kadın Grevi (Grève Féministe/Feministischer Streik) gerçekleştirilmektedir. İnsanlar, İsviçre’de 1981’de düzenlenen referandumla cinsiyet eşitliğinin yasal statü kazandığı günün yıl dönümünü anmak üzere bir araya gelmektedir. Bu etkinlik, İsviçre’deki şehir ve kantonlarda hayatın akışını kesintiye uğratarak kadınların sorunlarına dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Bu yürüyüş her yıl; ücret eşitsizliği, çalışma saatleri ile evlilik öncesi haklar ve üreme hakları gibi kadınların günümüzde karşı karşıya olduğu temel sorunları gündeme getirmeyi amaçlamaktadır. Bu yıl gündeme getirilen en acil sorunlardan bazıları; düşük ücretlerin artırılması, kadınlar ve erkekler arasındaki ücret ayrımcılığına son verilmesi, iş-yaşam dengesini sağlamak amacıyla çalışma saatlerinin korunması, çocuk bakım hizmetlerinin daha uygun maliyetli hale getirilmesi ve cinsel tacizle mücadele edilmesidir.
https://www.iamexpat.ch/expat-info/swiss-news/womens-strike-switzerland-what-expats-need-know
Pakistan’da Hijyenik Pedlerde Vergi Kalkıyor
Pakistan, kadın hakları savunucularının, ülkede nesillerdir tabu olarak görülen bir konuda dönüm noktası niteliğinde bir gelişme olarak nitelendirdiği bir adımla, regl ürünlerinden alınan satış vergisini kaldırmaya hazırlanıyor. BM Kadın Birimi; satış vergisinin kaldırılması kararının, kadınların iş hayatında ve kız çocuklarının okulda kalmasına yardımcı olacak memnuniyet verici bir adım olduğunu belirtti. Kurum şu ifadeyi kullandı: “Adet dönemi sağlığı bir lüks değil; sağlık, onur ve eşitlik meselesidir.”
Pakistan merkezli bir regl hakları örgütü olan Mahwari Justice‘in İcra Direktörü Bushra Mahnoor, bu kararın ülkedeki “regl yoksulluğuyla mücadeleye yönelik yalnızca bir adım” olduğunu söyledi. Manhoor, “Adet adaleti, aynı zamanda temiz suya, hijyen tesislerine, doğru adet eğitimi ve adetle ilgili damgalanmadan arınmış bir topluma erişim anlamına da gelir. Bu an önemli ancak işimiz henüz bitmedi” dedi.
UNICEF araştırmasına göre, nüfusun %48’ini kadınların oluşturduğu Pakistan’da hijyenik ped ürünleri, maliyetleri nedeniyle kadınların yalnızca %12 gibi küçük bir kısmı tarafından kullanılmaktadır. Kadınların çoğu, güvenli olmayabilen ve enfeksiyon riskini artıran bez veya ev yapımı alternatifleri kullanmaktadır. Yerli üretim hijyenik ped ürünleri %18’lik satış vergisine tabiyken, ithal ürünler ise buna ek olarak %25’lik gümrük vergisine tabi tutulmakta.
25 yaşındaki Mahnoor Omer ve 29 yaşındaki Ahsan Jehangir Khan adlı iki avukat, geçen yıl hijyen ürünlerinin hiçbir vergiye tabi tutulmaması amacıyla bu ürünlerin vergi kapsamı dışında bırakılması için dava açtı. Avukatlar, söz konusu ücretlerin kadınlara yönelik bir “pembe vergi” niteliğinde olduğunu ifade etti. Kampanyaları sosyal medyada büyük başarı yakaladı ve destek amaçlı imza kampanyası binlerce imza topladı. Omer; dilekçe ilk sunulduğunda Federal Gelir Kurulu’nun (FBR) vergiyi hararetle savunduğunu, mahkeme nezdinde verginin ayrımcı olmadığını ve anayasaya aykırılık iddiasının hiçbir dayanağı bulunmadığını öne sürdüğünü belirtiyor. Bir yıldan kısa bir süre sonra ise aynı kurum, verginin kaldırılması yönünde adım attı.
Afganistan’da Tutuklanan Kadınlar İçin Protesto
BM’den yapılan açıklamada, Afganistan’ın batısındaki Herat kentinde yetkililerin, Taliban yönetimi tarafından getirilen kıyafet kurallarını ihlal ettikleri gerekçesiyle en az 30 kadını gözaltına aldığı ve bu kadınlardan bazılarının daha sonra serbest bırakıldığı belirtildi. Yerel otoriteler ve ahlak polisleri, bu iddiaları yalanladı. Bu gözaltı ve tutuklamaların üzerine kentte yaklaşık 100-150 kişinin katıldığı bir protesto düzenlendi. Görgü tanıkları ve protestocuların ifadelerine göre Taliban polisi, protestoyu dağıtmak için gerçek mermi kullandı. Polis saldırısında 1’i çocuk en az 2 kişinin öldüğü, 20’den fazla yaralı olduğu ifade ediliyor.
Herat polisi can kaybı yaşandığı iddiasını reddetti ancak protestoya müdahale ettiklerini kabul ederek BBC’ye, memurların “güvenliği sağlamak ve kamu düzenini korumak amacıyla harekete geçtiğini” söyledi.
Afganistan’ın Fazilet ve Ahlak Bakanlığı, kadınların tutuklandığı ve gözaltına alındığı yönündeki haberleri reddetti. Yapılan açıklamada, Herat’ta kadınların tutuklandığına dair yayılan iddiaların tamamının söylentiden ibaret olduğu belirtildi ve “başörtüsü takmanın ilahi bir emir, uygulanması zorunlu bir yasa” olduğu vurgulandı.
Kaynaklar: https://www.bbc.com/news/articles/c992vdk3g3yo
Afganistan’daki Kadınlar ve Kız Çocukları İçin Avrupa’da Eylemler
Kadınların gözaltına alınması ve Taliban’ın kadınlara ve kız çocuklarına yönelik kısıtlamalarının ardından Herat’ta başlayan protestolar, uluslararası bir dayanışma dalgasını harekete geçirdi.
Dünya genelinde 14 şehirdeki Afganlar ve sivil toplum aktivistleri, “Eğitim, İş ve Özgürlük” sloganı altında bir araya gelerek Afganistan’daki baskı ve kısıtlamalara son verilmesi çağrısında bulundu. Tahran’dan Brüksel’e ve Helsinki’den Vancouver’a kadar protestocular, Afganistan’da kadınlara ve kız çocuklarına yönelik baskıların sona erdirilmesini talep etmek üzere bir araya geldi.
Protestocular; okulların, üniversitelerin ve tüm eğitim kurumlarının kız çocukları ve kadınlar için derhal ve koşulsuz olarak yeniden açılmasını talep etti. Ayrıca şiddete, ayrımcılığa, keyfi gözaltılara ve kadınların kamusal yaşamdan sistematik bir şekilde dışlanmasına son verilmesi çağrısında bulundular. Protestolarda, Afgan kadınlarının mücadelesinin yalnızca ulusal bir mesele değil, aynı zamanda özgürlük, onur ve eşitlik uğruna yürütülen küresel bir mücadelenin parçası olduğunu vurgulandı. Taliban’ın ifade özgürlüğünü baskı altına alması, aktivistlerin ortadan kaybolması ve aşırılıkçı ideolojinin yayılması gibi politikalarının, yalnızca Afganları değil; bölgesel ve küresel güvenliği de tehdit ettiği konusunda uyarılarda bulunuldu.
Kaynaklar: https://www.afintl.com/en/202606168108
https://8am.media/eng/italy-protest-rally-support-afghan-women/
https://afghandiaspora.org/2026/06/21/global-protests-condemn-taliban-gender-persecution/
Çeviri: Telli Kayalar
Düzelti: Sabâ Esin
Tasarım ve Sosyal Medya: Melike Çınar, Sabâ Esin, Seda Bedestenci Yegâne, Sinem Yıldız
Seslendirme: Yağmur Kaymakçı
